PERSBERICHT

Veel minder ongewenste bijproducten in medicijnen, minder roetvorming bij je uitlaat of het verwijderen van zeep uit waswater om het water te hergebruiken. Het zijn maar een paar voorbeelden waarbij het scheiden van stoffen een rol speelt. Aan de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e) werkt een onderzoeksgroep van de faculteit Scheikundige Technologie aan processen waarbij scheiding heel lastig is. Vandaag, vrijdag 18 april, hield groepshoofd prof.dr.ir. André de Haan (43) zijn intreerede aan de TU/e.

Het grootste gedeelte van een chemische fabriek is vaak ingeruimd voor installaties die stoffen scheiden. De naam van het vakgebied zegt het eigenlijk al: schei-kunde, de kunst van het scheiden. Honderd procent zuivere stoffen zijn namelijk heel moeilijk te verkrijgen. Zo wordt metaal gewonnen uit erts, dat maar een kleine fractie metaal bevat. En benzine is maar één van de componenten bij de raffinage van olie.

Slimmere methoden van scheiding
Een groot nadeel van traditionele scheidingsmethoden is dat ze heel veel energie kosten. Eind 2006 begon aan de TU/e een onderzoeksgroep te werken aan veel slimmere methoden van scheiding. Die zijn allemaal gebaseerd op het principe van ‘moleculaire pincetten’. Dit zijn moleculen die heel doelmatig de gewenste stoffen uit een mengsel halen. Dit doen ze door eraan te hechten, om na verwijdering weer netjes los te laten. Alsof je met een pincet precies dat ene deeltje eruit haalt. De Haan: “Stoffen zijn op deze manier van elkaar te scheiden met een energiebesparing tot wel 90%.”

De groep van De Haan werkt zeer intensief samen met de industrie. Met de bedrijven BP en BASF loopt een project met als doel zogeheten aromatische koolwaterstoffen zoveel mogelijk uit brandstoffen te halen. Bij verbranding vormen deze namelijk roet en dat is ongezond voor mens en milieu. Tot nu toe is al een roetvermindering van 90% behaald. Op dit moment wordt een grote pilot-installatie gebouwd.

Zeep uit huishoudelijk waswater
Ook ontwikkelden de Eindhovense scheikundigen een apparaat dat zeep verwijdert uit gebruikt huishoudelijk waswater. Dit proces vormt vooral een grote belofte voor de derde wereld, waar schoon water zeer schaars is. Het proces is zo ontworpen dat het ook in de derde wereld te betalen is. Zo kost drie maanden lang schoon water produceren maar een paar dollar. Een promovendus van de groep testte het apparaat onlangs samen met consumenten in India, wat tot enthousiaste reacties leidde. Unilever is nu van plan het apparaat op de markt te brengen.

Drie TU’s
André de Haan studeerde in 1987 af als scheikundig technoloog aan de TU Delft. In 1991 promoveerde hij. Van 1991 tot 1999 werkte hij bij chemiebedrijf DSM, waarna hij hoogleraar scheidingstechnologie werd aan de Universiteit Twente. In september 2006 begon hij als hoogleraar aan de TU/e.

[link naar de volledige intreerede van prof.dr.ir. André de Haan, 18 april 2008]

'terug'